W tym artykule postaramy się odpowiedzieć na pytanie: Czy komornik może zająć zwrot podatku dochodowego? Sprawa niestety nie jest oczywista co wiąże się z rozbieżnymi stanowiskami doktryny w tym zakresie oraz orzecznictwem, które nie dostarcza nam jednoznacznej odpowiedzi.  Komornik co do zasady może zająć zwrot podatku z urzędu skarbowego, ale nie w każdej sytuacji. Gdy już jednak to tego dojdzie pozostaje nam droga odwoławcza, co niestety nie gwarantuje nam zakończenia postępowania sukcesem, a pochłania dużo czasu i energii. Tym bardziej warto skupić się na tym problemie i dowiedzieć się czy mamy jakikolwiek wpływ na działania komornika w tym zakresie.

Nadpłata podatku

Art. 72 [Nadpłata] ORDYNACJA PODATKOWA

  • 1. Za nadpłatę uważa się kwotę:

1) nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku;

2) podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej;

3) zobowiązania zapłaconego przez płatnika lub inkasenta, jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 30 odpowiedzialność płatnika lub inkasenta § 4, określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej;

4) zobowiązania zapłaconego przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji o ich odpowiedzialności podatkowej lub decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego spadkodawcy określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej.

Kiedy powstaje nadpłata podatku?

Nadpłata podatku powstaje w momencie złożenia przez podatnika zeznania rocznego. Tymczasem jak wyjaśnia Ministerstwo Finansów w odpowiedzi na interpelację poselską nr 2568, zajęcie wierzytelności na podstawie art. 896 K.p.c. obejmuje wyłącznie wierzytelność istniejącą i skonkretyzowaną. W związku z tym przy egzekucji z nadpłaty podatku zajęcie może obejmować tylko wierzytelność istniejącą i przysługującą dłużnikowi na podstawie określonego stosunku prawnego. W konsekwencji egzekucję z wierzytelności powstałych później, na podstawie innego stosunku prawnego – chociażby pomiędzy tymi samymi stronami – można prowadzić tylko na podstawie nowego zajęcia.

Dlaczego zwrot podatku podlega zajęciu przez komornika?

Komornik sądowy prowadząc egzekucję należności cywilnoprawnych ma prawo do zajęcia tych wierzytelności, które przysługują dłużnikowi od Skarbu Państwa, a więc m. in. nadpłaty podatku.